Dzisiaj 354.rocznica nadania Górze Kalwarii praw miejskich

Dodano: 26 lutego 2024; Joanna Kuźmin-Wańkowicz Właśnie dzisiaj, w poniedziałek 26 lutego mija 354 rocznica nadania praw miejskich Górze Kalwarii.


News will be here

Z tej okazji miasto ozdobiły żółto niebieskie flagi oraz odbył się bieg Stefana Wierzbowskiego.

 

Góra Kalwaria, czyli dawna Nowa Jerozolima

 

Nowa Jerozolima to pierwotna nazwa Góry Kalwarii. Założycielem miasta był biskup Stefan Wierzbowski i otrzymała prawa miejskie w 1670 r. Szybko stała się ośrodkiem życia religijnego, do którego ściągali pielgrzymi z Mazowsza i z całego kraju.

Wieś rycerska Góra istniała już w XIII w. Wieś szlachecka Góra położona była w drugiej połowie XVI wieku w powiecie czerskim.

Większe znaczenie zaczęła odgrywać od 1666, z chwilą, gdy stała się własnością biskupa poznańskiego Stefana Wierzbowskiego. Zniszczenie wsi w czasie potopu szwedzkiego umożliwiło zrealizowanie planowanego założenia urbanistycznego – systemu dróg kalwaryjskich, przystosowanych do odprawiania nabożeństw pasyjnych. W 1670 wydany został przywilej miejski (prawo magdeburskie) oraz nadana nazwa Nowa Jerozolima.

Zostały osadzone zakony dominikanów, dominikanek, franciszkanów obserwantów, bernardynów, pijarów i marianów (1677), a samo miasto w całości przeznaczone dla katolików (zabroniono osiedlać się w nim Żydom).

Po śmierci Wierzbowskiego nastąpił stopniowy upadek. Pod koniec XVIII w. i na początku XIX w. większość kościołów i kaplic została rozebrana, a na początku XIX w. uchylono zakaz osiedlania się Żydów, którzy w krótkim czasie stali się największą grupą wyznaniową w mieście. Góra Kalwaria wyrosła wtedy na jedno z ważniejszych w Polsce centrów chasydyzmu prowadzone przez osiadłych tu cadyków Alterów (od 1859). W latach 1867–1879 stała się siedzibą powiatu,a w latach  1883–1919 została pozbawiona praw miejskich.

Do II wojny światowej w Górze Kalwarii istniała Główna Szkoła Straży Granicznej oraz stacjonował 1 pułk artylerii najcięższej.

W 1940 Niemcy utworzyli w mieście getto dla ludności żydowskiej. Przebywało w nim ok. 3500 osób. Getto zostało zlikwidowane w lutym 1941 roku. Większość jego mieszkańców wywieziono do getta warszawskiego, a część rozstrzelano.

Na podstawie dekretu PKWN z 31 sierpnia 1944 zostały utworzone miejsca odosobnienia, więzienia i ośrodki pracy przymusowej dla „hitlerowskich zbrodniarzy oraz zdrajców narodu polskiego”. Obóz pracy nr 103 Ministerstwo Bezpieczeństwa Publicznego utworzyło w Górze Kalwarii.

 

Historia wyróżnia Górę Kalwarię

 

Miasto fascynuje przebogatą, obecnie chyba zbyt „przygaszoną” historią: chrześcijańską, żydowską i królewską i leży w pobliżu Zamku Książąt Mazowieckich w Czersku, doskonałego miejsca na weekendowe wypady, piesze czy rowerowe wędrówki wśród przyrody, która koi nerwy i wycisza.

Dziś ślady przeszłości są tu niemal na każdym kroku. I to właśnie historia jest tym, co wyróżnia Górę Kalwarię spośród innych mazowieckich miast, jak również to, że jest jedyną kalwarią na Mazowszu. Przed Wielkanocą organizowane jest misterium pasyjne.

Miasto Góra Kalwaria powstało dla pielgrzymów. Obecnie trwają starania by na nowo wzbudzić ruch pielgrzymkowy, organizując Misterium Męki Pańskiej z pełnym rozmachu widowiskiem plenerowym w centrum miasta, z udziałem dziesiątek aktorów amatorów.

Obecna Góra Kalwaria to dawna Nowa Jerozolima. Jej założyciel – biskup Stefan Wierzbowski 354 lata temu na fundamentach zniszczonej podczas potopu szwedzkiego wsi Góra – założył miasto i wybudował sanktuarium Męki Pańskiej ze stacjami drogi krzyżowej i ośrodkiem pielgrzymkowym. Główne ulice zbudowane zostały na planie krzyża łacińskiego, a przy dłuższym jego ramieniu powstały stacje drogi krzyżowej.

 

Folklor Urzecza


Góra Kalwaria jako miasto strategiczne nad Wisłą miało bardzo burzliwe dzieje. Doświadczyło wojen, przemarszu wojsk, najazdów, rozbiorów. Tu krzyżowały się szlaki handlowe. Są tu relikwie m.in. Krzyża Świętego, św. Antoniego Padewskiego, św. Stanisława Papczyńskiego, doradcy i spowiednika króla Jana III Sobieskiego.

Jest to również miasto położone na Urzeczu – nadwiślańskim mikroregionie etnograficznym. I z jego tradycji i historii czerpie.

Upowszechniany jest folklor Urzecza, na który zrodziła się moda: działa zespół ludowy URZECZEni, a dwa lata temu odbyła się pierwsza edycja festiwalu kultywującego muzykę i kuchnię Urzecza „Góra Urzecza”, współfinansowanego przez Samorząd Województwa Mazowieckiego. Co roku na Wiśle odbywają są z okazji Zielonych Świątek jedyne w Polsce procesje łodzi.

Góra kalwaria to przestrzeń, spokój i dużo tańsze niż w stolicy cztery kąty, ale i bogaty wachlarz zajęć, wydarzeń kulturalnych i sportowych. Hasło  miasta brzmi: „Góra Kalwaria – miejsce, które Cię Urzecze”, stąd też nieustanne starania aby poprawiać ofertę usług publicznych, aby była konkurencyjna dla osób, które chcą znaleźć tutaj swoje miejsce na ziemi.

 

Góra Kalwaria - miasto dla kolarzy i nie tylko


Miasto jest czyste, nabiera kolorów dzięki nowym, odremontowanym fasadom sklepów i domów. Wyremontowano remizę strażacką i zagospodarowano dawne koszary wojskowe, które stanowiły kłopot przez wiele lat.

Rynek przy pięknie położonym kościele tętni życiem w weekendy, kiedy odbywają się różnego rodzaju wydarzenia integracyjne. Świetnie działa centrum kultury, organizujące ciekawe i na wysokim poziomie wydarzenia.

Co chwilę odbywają się zawody sportowe, pokazy i konkursy taneczne w hali sportowej, a z basenu korzystają setki osób. Nie można można zapomnieć o największym w Europie Domu Pomocy Społecznej.

W mieście działa jedyna kolarska kawiarnia w Polsce i jedna z niewielu tego typu w Europie. Grupy kolarzy to częsty tutejszy widok, szczególnie w weekendy. Pokonując popularną trasę wzdłuż Wisły, ze stolicy na południe Polski, rowerzyści robią przerwę w Górze Kawiarni, w kawiarni założonej przez Macieja Grubiaka, byłego kolarza. Atmosferę miejsca podkreślają dwa murale z gigantami polskiego kolarstwa Ryszardem Szurkowskim i Michałem Kwiatkowskim. Uprawianiu tej dyscypliny sprzyja sześć tras biegowych o różnym stopniu trudności.

Dużą popularnością i frekwencją cieszą się pikniki: rodzinny wakacyjny cykl Słoneczna Góra, m.in. z udziałem aktorów ulicznych, historyczne, a także wojskowe z rekonstrukcjami wydarzeń. Szczególny wymiar i wyjątkową oprawę miała rekonstrukcja zorganizowana trzy lata temu z okazji 100-lecia wizyty marszałka Józefa Piłsudskiego w Górze Kalwarii oraz Bitwy Warszawskiej.

Czas wolny można spędzać np. spacerując po terenach zielonych, których w mieście przybywa z każdym rokiem. W 2020 r. zakończyła się budowa dwóch parków miejskich na skarpie wiślanej. W ramach projektu „Zielona Góra” zrealizowanego z dofinansowaniem unijnym posadzono nowe rośliny na pięciu skwerach, a także w miejskim ogrodzie. Duży nacisk kładziony jest na poprawę jakości wody pitnej oraz ochronę środowiska. Na ukończeniu (dzięki wsparciu UE)  są prace związane z uporządkowaniem gospodarki wodno-ściekowej (koszt to 45 mln zł). W ramach tego zadania rozbudowana została Stacja Uzdatniania Wody „Kalwaryjska”, a na odcinku 3 km wymieniono sieć podziemną w głównych ulicach.

Wiele osób narzeka,  że miasto jest wciąż zbyt słabo skomunikowane z Warszawą, Piasecznem czy Otwockiem. Być może z tego powodu, wciąż gospodarczo czy handlowo pozostaje w tyle. Jednak dzięki chęciom i staraniom wielu aktywnie działających osób jest szansa, że  znów ożyje i stanie się turystyczną Perłą Mazowsza, o której się słyszy i którą się chętnie odwiedza.

Miasto można zwiedzać na kilka sposobów, np. podążając jedną z czterech wytyczonych tras: Szlakiem Nowej Jerozolimy, Wielokulturowym, Kultury Żydowskiej czy Militarnym. Ułatwiają to tabliczki umieszczone przy ulicach i na budynkach.

Góra Kalwaria to świetna lokalizacja nie tylko dla turystów, ale i dla osób, które szukają przyjaznego miejsca do życia lub inwestowania.

Warto zatem tego dnia pochylić się nad bogatą i niezwykle ciekawą historią miasta w którym mieszkamy na codzień. Warto przestać narzekać i skupiać się na tym czego brakuje. Warto zapytać samego siebie, co ja mogę dać miastu aby przyczynić się do jego rozwoju czy rozgłosu.

Bo niewątpliwie mieszkamy w jednym z najpiękniejszych i najciekawszych historycznie miast w województwie mazowieckim.




Dodaj swój komentarz

Imię (pseudonim):

Treść:

Komentarze (9)

Prawniczka

Data: 26 lutego 2024, 09:11 Warto byłoby podpisać, że to artykuł sponsorowany. Wybory się zbliżają, a tu taka laurka :-)

do prawniczka

Data: 26 lutego 2024, 09:26 no jeśli z Ciebie taki prawnik jak miłośnik teorii to współczuje

pachnidło

Data: 26 lutego 2024, 10:17 I właśnie z tej okazji Zakład Niegospodarki POstanowił pogrzebać w swym sztandarowym przedsięwzięciu by umilić mieszkańcom życie !

czaekam na wybory

Data: 26 lutego 2024, 10:30 Darujcie sobie te pochwalne słowa o tym skansenie. Brud wszechobecny , smród mało śmietników zero kibli biegi Stefana w śmieciach po kolana !

rowerzysta

Data: 26 lutego 2024, 11:25 miasto dla "kolarzy" ale tych z warszawy bo dla miejscowych brak ścieżek rowerowych w centrum miasta :/

Mieszkaniec

Data: 26 lutego 2024, 15:29 Piękne miasto tylko rządzacy to .....

Aha

Data: 26 lutego 2024, 15:42 Syf kiła i mogila. 30 lat jedyna konkretna inwestycja jaka tu powstała to basen. Nie ma normalnych dróg chodników wisla pozostawiona sama sobie a można byłoby stworzyc piekne bulwary. Placyki kolejne zbudujcie dla dzieci których i tak coraz mniej. Może zaczną robic place zabaw dla emerytow ? Śmiech na sali.

tuztuzwybory

Data: 26 lutego 2024, 19:52 Bród i smród, żenada kto napisał ten artykuł, chyba wydział promocji urzedu. Były 2 firmy Hortex i Inco i od tamtego czasu nie sprowadziła się tu żadna wielka firma co świadczy o kolejnych gospodarzach miasta, zasada prosta ni ma biznesu - ni ma kasy!

Stary mieszkaniec

Data: 26 lutego 2024, 20:35 Piekne święto, miasto udekorowane flagami a ulice brudne po zimie. Panie burmistrzu jest takie powiedzenie "pokaż jak mieszkasz a powiem jakim jesteś gospodarzem". Aby do wyborów






News will be here
Grojec24.net - Grójec i Powiat Grójecki